Τετάρτη 18 Νοεμβρίου 2015

Νηστεία

nistia_02

Ἁγίου Ἰγνατίου Μπριαντσιανίνωφ

κορυφή τῶν ἀρετῶν εἶναι προσευχή. βάση τῶν ἀρετῶν εἶναι νηστεία.
Νηστεία εἶναι διαρκής μετριασμός τῆς τροφῆς μέ σύνεση καί διάκριση.
Ὑπερήφανε
ἄνθρωπε! Φαντάζεσαι τόσα πολλά καί τόσα ὑψηλά γιά τόν νοῦ σου, κι αὐτός εἶναι ἀπόλυτα καί ἀδιάσπαστα ἐξαρτημένος ἀπό τό στομάχι σου.
νόμος τῆς νηστείας φαινομενικά ἀφορᾶ τό σῶμα, καί εἰδικότερα τό στομάχι, στήν πραγματικότητα ὅμως ἀφορά τήν ψυχή, καί εἰδικότερα τόν νοῦ.


νοῦς, αὐτός βασιλιάς τοῦ ἐσωτερικοῦ κόσμου τοῦ ἀνθρώπου, γιά νά ἀσκήσει καί νά διατηρήσει τά κυριαρχικά δικαιώματά του, πρέπει πρῶτα ἀπ᾿ ὅλα νά ὑποταχθεῖ στόν νόμο τῆς νηστείας. Μόνο ἔτσι θά μπορέσει νά ὑποτάξει τίς ἐπιθυμίες τῆς καρδιᾶς καί τοῦ σώματος. Καί μόνο μέ τή συνεχή ἐγρήγορση, τή νήψη, θά μπορέσει νά διδαχθεῖ τίς εὐαγγελικές ἐντολές καί νά τίς ἐφαρμόσει. Τό θεμέλιο, λοιπόν, τῶν ἀρετῶν εἶναι νηστεία.Στόν πρωτόπλαστο ἄνθρωπο, μέσα στόν παράδεισο, δόθηκε μία μόνο ἐντολή, ἐντολή τῆς νηστείας. Καί δόθηκε ἀσφαλῶς ἐπειδή αὐτή ἦταν ἀρκετή γιά τή διαφύλαξη τῆς ἀθωότητας τοῦ ἀνθρώπου. ἐντολή δέν ἀφοροῦσε τήν ποσότητα ἀλλά τήν ποιότητα, τό εἶδος τῆς τροφῆς. Ἄς σωπάσουν, ἑπομένως, ὅλοι ὅσοι δέχονται τή νηστεία ὡς πρός τήν ποσότητα καί τήν ἀπορρίπτουν ὡς πρός τήν ποιότητα. Ἐμβαθύνοντας ἐμπειρικά στή γνώση τῆς νηστείας, θά ἀντιληφθοῦν τή σημασία τῆς ποιότητας τῆς τροφῆς.

Τόσο βαρυσήμαντη ἦταν ἡ ἐντολή τῆς νηστείας πού δόθηκε ἀπό τόν Θεό στόν ἄνθρωπο μέσα στόν παράδεισο, ὥστε τήν ἴδια ὥρα τοῦ ἀνακοινώθηκε καί ἡ τιμωρία τήν ὁποία θά συνεπαγόταν ἡ παράβασή της: ὁ αἰώνιος θάνατος. Μέχρι σήμερα θάνατος τῆς ἁμαρτίας πισκέπτεται τούς παραβάτες τῆς ἁγίας ἐντολῆς τής νηστείας. Ὅποιος δέν ἔχει μέτρο καί διάκριση στή διατροφή του, δέν μπορεῖ νά διαφυλάξει τήν ἁγνεία καί τή σωφροσύνη, δέν μπορεῖ νά δαμάσει τήν ὀργή, δέν μπορεῖ νά νικήσει τήν ὀκνηρία, τήν ἀθυμία καί τή λύπη, γίνεται δούλος τῆς φιλοδοξίας καί κατοικητήριο τῆς ὑπερηφάνειας. Τήν ὑπερηφάνεια τή γεννᾶ μέσα στόν ἄνθρωπο σαρκική του κατάσταση, κι αὐτήν πάλι τή δημιουργεῖ τρυφηλή ζωή, γενικά, καί πλούσια διατροφή, εἰδικότερα.

Τό Εὐαγγέλιο ἀνανέωσε καί ὑπογράμμισε τήν ἐντολή τῆς νηστείας. «Προσέξτε καλά τόν ἑαυτό σας», εἶπε Κύριος. «Μήν παραδοθεῖτε στήν κραιπάλη καί τή μέθη»1. Τό ἀποτέλεσμα τῆς κραιπάλης καί τῆς μέθης εἶναι παχύτητα ὄχι μόνο τοῦ σώματος, ἀλλά καί τοῦ νοῦ καί τῆς καρδιάς. Μέ τόν τρόπο αὐτό, δηλαδή, ἄνθρωπος ὁδηγεῖται τόσο σωματικά ὅσο καί ψυχικά σέ κατάσταση σαρκικότητας.


Ἀπεναντίας, νηστεία ὁδηγεῖ τόν χριστιανό σέ κατάσταση πνευματικότητας. Ὅποιος καθαρίζεται μέ τή νηστεία, ἀποκτᾶ ταπεινοφροσύνη, διάκριση, σεμνότητα, σιωπή, καλούς λογισμούς, ἀγαθά αἰσθήματα, ἀνάλαφρο σῶμα, ἱκανότητα γιά πνευματική ἄσκηση, δεκτικότητα θείας χαριτώσεως.

σαρκικός ἄνθρωπος εἶναι ὁλοκληρωτικά βυθισμένος στίς ἁμαρτωλές ἀπολαύσεις. Καί νοῦς καί καρδιά καί τό σῶμαμα τοῦ εἶναι παραδομένα στήν ἡδυπάθεια. Δέν μπορεῖ ὄχι μόνο πνευματικές ἀπολαύσεις νά αἰσθανθεῖ καί τή θεία χάρη νά ἀποδεχθεῖ, μά οὔτε καί νά μετανοήσει. Γενικά, εἶναι ἀνίκανος γιά κάθε πνευματική ἐργασία. Εἶναι καρφωμένος στή γῆ, βυθισμένος στά γήινα, ζωντανός ὡς πρός τό σῶμα καί νεκρός ὡς πρός τήν ψυχή.
«Ἀλίμονο σ᾿ ἐσᾶς πού τώρα εἶστε χορτάτοι, γιατί θά πεινάσετε»2. ἀποφθεγματικός αὐτός λόγος τοῦ Κυρίου ἀφορᾶ τούς παραβάτες τῆς ἁγίας ἐντολής τῆς νηστείας. Μέ τί θά τρέφεστε στήν αἰωνιότητα, ὅταν ἐδῶ μάθατε νά παραχορταίνετε ἀπό ὑλικές τροφές, πού δέν ὑπάρχουν στόν οὐρανό; Μέ τί θά τρέφεστε στήν αἰωνιότητα, ὅταν δέν γευθήκατε κανένα οὐράνιο ἀγαθό; Πῶς θά τραφεῖτε καί θά εὐφρανθεῖτε μέ τά οὐράνια ἀγαθά, ὅταν γι᾿ αὐτά δέν νιώσατε παρά ἀδιαφορία καί ἀποστροφή;

«ἐπιούσιος ἄρτος», τό καθημερινό ψωμί, τοῦ χριστιανοῦ εἶναι Χριστός. ἀχόρταγος χορτασμός μ᾿ αὐτόν τόν Ἄρτονά σωτήρια τροφή καί τρυφή, στήν ὁποία καλοῦνται ὅλοι οἱ χριστιανοί.

Ἀχόρταγα νά χορταίνεις μέ τόν λόγο τοῦ Θεοῦ, ἀχόρταγα νά χορταίνεις μέ τήν ἐφαρμογή τῶν ἐντολῶν τοῦ Χριστοῦ, ἀχόρταγα νά χορταίνεις μέ τά ἐδέσματα τοῦ τραπεζιοῦ, πού ἑτοιμάστηκε μπροστά σου ἀπό τόν Κύριο, καί νά μεθᾶς μέ τό θεσπέσιο κρασί Του3.


«Ἀπό ποῦ ν᾿ ἀρχίσουμε», λέει ὅσιος Μακάριος Μέγας, «πού ποτέ δέν ἀσχοληθήκαμε μέ τή ἐξέταση τῶν καρδιῶν μας; Ἄς σταθοῦμε ἔξω καί ἄς χτυπᾶμε μέ τήν προσευχή καί τή νηστεία, ὅπως μᾶς παρακίνησε Κύριος:Χτυπᾶτε τήν πόρτα καί θά σᾶς ἀνοιχθεῖ4.

Τήν ἄσκηση αὐτή τῆς προσευχῆς καί τῆς νηστείας, πού μᾶς συστήνει ἕνας ἀπό τούς μεγάλους διδασκάλους τοῦ μοναχισμοῦ, τήν ἔκαναν καί οἱ ἅγιοι Ἀπόστολοι. Ἔτσι ἀξιώνονταν νά ἀκοῦνε τή φωνή τοῦ Ἁγίου Πνεύματος.
Στίς Πράξεις τῶν Ἀποστόλων, γιά παράδειγμα, διαβάζουμε: «Κάποτε, ἐνῶ αὐτοί βρίσκονταν σέ λειτουργική σύναξη λατρεύοντας τόν Κύριο καί νηστεύοντας, εἶπε τό Ἅγιο Πνεύμα: «Νά μοῦ ξεχωρίσετε τόν Βαρνάβα καί τόν Σαῦλο γιά τό ἔργο, γιά τό ὁποῖο τούς ἔχω καλέσει.» Τότε αὐτοί, ἀφοῦ καί πάλι νήστεψαν καί προσευχήθηκαν, ἔβαλαν τά χέρια πάνω σ᾿ αὐτούς καί τούς ἀπέστειλαν». Ἐνῶ οἱ Ἀπόστολοι, λοιπόν, ἀσκοῦνταν μέ νηστεία καί προσευχή, ἀκούστηκε ἐντολή τοῦ Ἁγίου Πνεύματος γιά τήν κήρυξη τοῦ Χριστοῦ στούς ἐθνικούς.
Θαυμαστή συνένωση τῆς νηστείας μέ τήν προσευχή! προσευχή εἶναι ἀδύναμη, ἄν δέν εἶναι θεμελιωμένη πάνω στή νηστεία, καί νηστεία εἶναι ἄκαρπη, ἄν πάνω της δέν εἶναι οἰκοδομημένη προσευχή.

νηστεία ἀποξενώνει τόν ἄνθρωπο ἀπό τά σαρκικά πάθη, ἐνῶ προσευχή παλεύει μέ τά ψυχικά πάθη καί, ἀφοῦ τά νικήσει, διαποτίζει ὅλη τήν ὕπαρξη τοῦ ἄνθρώπου, τόν ὁποῖο καθαρίζει ἀπό κάθε ρύπο κακίας. Καί τότε Θεός ἔρχεται καί κατοικεῖ στόν καθαρό τοῦτο λογικό ναό.
Ὅποιος σπέρνει σέ γῆ ἀκαλλιέργητη, χάνει τόν σπόρο καί, ἀντί γιά σιτάρι, θερίζει ἀγκάθια. Ἔτσι κι ἐμεῖς ἄν σπέρνουμε στήν ψυχή τήν προσευχή ἔχοντας παχιά σάρκα, τότε, ἀντί γιά καρπό καλό, θά θερίσουμε ἁμαρτία. προσευχή θά χάνεται θά μολύνεται μέσα σέ μάταιες σκέψεις, ἀκάθαρτες φαντασιώσεις καί ἡδονικά αισθήματα. σάρκα μας προέρχεται ἀπό τή γῆ καί, ἄν δέν τήν καλλιεργήσουμε ὅπως τῆ γῆ, ποτέ δέν θά φέρει καρπό καλό, τόν καρπό τῆς ἀλήθειας. Ἄν πάλι καλλιεργεῖ κανείς τή γῆ μέ πολλήπιμέλειαλλά τήνφήνεισπαρτη, τότε αὐτή γεμίζει παράσιτα.μοια,ν τό σῶμαδυνατίσει μέ τή νηστείαλλάψυχή δέν καλλιεργηθεῖ μέ τήν προσευχή, τή μελέτη καί τήν ταπεινοφροσύνη, τότενηστεία γεννᾶ πολλά παράσιτα, πάθη ψυχικά,πως τῆς ὑψηλοφροσύνης, τῆς φιλοδοξίας, τῆς καταφρόνιας.
Τί εἶναι τό πάθος τῆς πολυφαγίας καί τῆς μέθης; Ἡ ἀπώλεια τοῦ μέτρου στή φυσικήνάγκη τῆς βρώσεως καί τῆς πόσεως,λήψη, δηλαδή, τροφών πολύ περισσότερων, τόσο σέ ποσότητασο καί σέ ποικιλία,πό τίς ἀπαραίτητες γιά τή συντήρηση τῆς ζωῆς καί τῶν σωματικῶν δυνάμεων. Τό πλεόνασμα αὐτόνεργεῖ ἀντίθετα στόν φυσικό προορισμό τῆς τροφῆς.χι μόνο δένφελεῖ, ἀλλά καί βλάπτει τό σῶμα,λαττώνει τίς σωματικές δυνάμεις καί ὁδηγεί σέ πρόωρο θάνατο.

Ἡ ἀνάγκη τῆς τροφῆς ἱκανοποιεῖται μέ τά ἁπλά γεύματα, μέ τήν ἀποφυγή τοῦ κορεσμοῦ, δηλαδή μέ τή διακριτικήγκράτεια, καί μέ τήν ἀποφυγή τῆς ἀπολαύσεως, τῆς ἡδονῆς τοῦ λάρυγγα. Πρῶτα-πρῶτα, λοιπόν, πρέπει νά βγάλουμεπό τή ζωή μας τόν κορεσμό καί τήν ἀπόλαυση. Μέ τόν τρόπο αὐτό θά χειραγωγήσουμε τήν ἐπιθυμία μας γιά τροφήσπου νά γίνει φυσιολογική,πότε θά ἱκανοποιεῖται καί μέ λιτά γεύματα.
Ἡ ἀχαλίνωτηπιθυμία ζητάει πάντα τόν κορεσμό καί τήν ἀπόλαυση. Κι ἐμεῖς, γιά νά τήν ἱκανοποιήσουμε, καταφεύγουμε στήν βρώση καί τήν πόση μεγάλης ποσότητας καί ποικιλίας γευστικῶν τροφῶν καί ποτῶν.τσι ἡ ἐπιθυμίακανοποιεῖται,λλά μόνο πρόσκαιρα. Σέ λίγο γίνεται πιό σφοδρή, πιό ἀπαιτητική. Καί μεταβάλλεται σέ ἀρρώστια, σέ πάθος, πούκατάπαυστα ζητάεικανοποίηση καί πού ὅσο κι ἄν ἱκανοποιεῖται, παραμένεινικανοποίητο.





Ἄνχουμε τήν πρόθεση ν᾿ ἀφιερώσουμε τόναυτό μας στή διακονία τοῦ Θεοῦ, ἄς θέσουμε τή νηστείας θεμέλιο τῆς ἀσκήσεώς μας, καί μάλιστα θεμέλιο σταθερό καί ἀσάλευτο. Γιατί κανένα οἰκοδόμημα,σο καλοχτισμένο,σο γερό κιν εἶναι αὐτό καθεαυτό, δέν μπορεῖ νά στηριχθεῖ σέ θεμέλιο σαθρό. Ποτέ καί μέ καμιά δικαιολογία, λοιπόν,ς μήν ἐπιτρέψουμε στόν ἑαυτό μας τήν ἀθέτηση τῆς νηστείας καί τῆςγκράτειας μέ τήν πολυφαγία καί, πολύ περισσότερο μέ τή μέθη.
Οἱ Ἅγιοι Πατέρες συστήνουν τή μονοφαγία, δηλαδή τή λήψη τροφῆς μιά φορά τήν ἡμέρα καί ὄχις τόν κορεσμό. Μέ τή μονοφαγία τό σῶμα οὔτεδυνατίζει λόγω πολυήμερηςσιτίας οὔτεπιβαρύνεται μέ περισσές τροφές,λλά διατηρεῖταικανό γιά κάθε ψυχοσωτήρια δραστηριότητα.



Ὁ τρόπος αὐτός διατροφής δέν ἔχει κάποια ἐντυπωσιακή ἰδιαιτερότητα, κι ἔτσι στόν ἄνθρωπο, πού τήν ἀκολουθεῖ, δέν δίνεται ἀφορμή ὑπεροψίας, ἀπό τήν ὁποία κινδυνεύει ὁ καθένας μας, ὅταν ξεχωρίζει ἐντυπωσιακά σέ κάποιαν ἀρετή.

Ὅποιος, πάλι, εἶναι σωματικάδύναμος ἤ ἀσχολείται μέ βαριές χειρονακτικέςργασίες, καί γι᾿ αὐτό δέν τοῦ φτάνεινα γεῦμα τήν ἡμέρα, πρέπει νά τρώει δύο φορές.νηστείαγινε γιά τόν ἄνθρωπο,χι ὁ ἄνθρωπος γιά τή νηστεία5.
Σέ κάθε περίπτωση, πάντως, εἴτε μία φορά τήν ἡμέρα τρώμε εἴτε δύο, δέν πρέπει νά φτάνουμε στόν κορεσμό, γιατί αὐτός μᾶς ἀφαιρεῖ τήν ἱκανότητα γιά πνευματικέςσκήσεις καί ἀνοίγει τήν πόρτα στά ἄλλα σωματικά πάθη.
Ἡ ἀδιάκριτηγκράτεια,παρατεταμένη δηλαδήσιτία, δέν ἐνθαρρύνεταιπό τούς Ἁγίους Πατέρες,πειδή, πρῶτον, προξενεῖ σωματικήξασθένηση, δεύτερον,πωςκριβῶς καί ὁ ἀντίθετός της κορεσμός,πιφέρεινικανότητα γιά πνευματικέςσκήσεις, τρίτον, εὐνοεῖ τό πάθος τῆςπερηφάνειας καί τῆς οἰήσεως καί, τέταρτον,ναγκάζει συχνά τόννθρωπο,πόδυναμία, νά ἐπιστρέψει στήν πολυφαγία.

Μεγάλη σημασία,κτόςπό τήν ποσότητα,χει καί ἡ ποιότητα τῆς τροφής. Ὁ ἀπαγορευμένος καρπός τοῦ παραδείσου, μολονότιταν καίλκυστικός καί εὐγευστος,ποδείχθηκε καταστροφικός γιά τήννθρώπινη ψυχή, γιατί τήν ἔκανε νά γνωρίσει τό καλό καί τό κακό, κιτσι νά χάσει τήν ἀθωότητα, μέ τήν ὁποία εἶχε πλαστεῖ ἀπό τόν Θεό.
Μέχρι σήμερα διατροφήξακολουθεῖ νά ἀσκεῖ καθοριστικήπίδραση στήν ψυχή,διαίτερα μάλισταχρήση τοῦ κρασιοῦ καί ὅλων τῶνλκοολούχων ποτῶν. Τά ποτά αὐτάπηρεάζουν ποικιλότροπα τίς σωματικές λειτουργίες καί τόν ἐγκέφαλο, μέσω τῆς κυκλοφορίας τοῦ αἵματος, μειώνοντας ἤ καί ἀφαιρώντας πρόσκαιρα τή διαύγεια τοῦ νοῦ. Γι᾿ αὐτό κάθε ποτό πού περιέχει οἰνόπνευμα, καί ἰδιαίτερα ρακί, πρέπει νά τόποφεύγει ὁ ἀσκητής, πού χρειάζεται νά ἔχει τό νοῦ νηφάλιο καί ἄγρυπνο, γιά νά ἀναδεικνύεται πάντα νικητής στόν πόλεμο τῶν λογισμῶν. Ὁ νοῦς πού νικιέταιπό τούς λογισμούς, καί μάλιστα τούς αἰσχρούς, χάνει τή χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος μέσα σέ λίγες μόνο στιγμές, χάνει τό πιόνεκτίμητο θεῖο δῶρο, πού ἀπέκτησε μέ πολλούς μακροχρόνιους κόπους.


Εἶπαν κάποτε στόν ἀββά Ποιμένα πώς ἕνας μοναχός δέν ἔπινε ποτέ κρασί. Καί ὁ Ὅσιοςποκρίθηκε: «Τό κρασίποκλείεται γιά τούς μοναχούς»6. Αὐτόν τόν κανόνα άκολουθοῦσαν οἱ Ἅγιοι Πατέρες, οἱ ὁποῖοι, κιν δέν μποροῦσαν ν᾿ ἀποφύγουνντελῶς τό κρασί,πιναν σπάνια καί μέ μεγάλη αὐτοσυγκράτηση. Τόν ἴδιο κανόνα πρέπει νά ἀκολουθεῖ καί κάθε εὐσεβής χριστιανός πού θέλει νά διατηρήσει τήν ἁγνεία καί τή σωφροσύνη του.

Στό τραπέζι τοῦ ἀσκητή δέν ἔχουν θέση,πίσης, οἱ διεγερτικές τροφές,πως εἶναι προπάντων τό πιπέρι,πιπερόριζα καί τά ἄλλα μπαχαρικά, πού ξεσηκώνουν τά σωματικά πάθη.
Οἱ πιό ὠφέλιμες τροφές εἶναικεῖνες πού ὁρισεπάνσοφος Θεός γιά τόννθρωπομέσως μετά τήν πλάση του, τροφές δηλαδή που προέρχονταιπό τό φυτικό βασίλειο. Διαβάζουμε στή Γένεση: «Καί εἶπε ὁ Θεός: Νά, ὅλα τά φυτά πάνω στή γῆ, πού βγάζουν σπόρους, σᾶς τά δίνω, καθώς καί ὅλα τά δέντρα πού ἔχουν καρπούς γεμάτους σπόρους. Αὐτά θά εἶναι γιά τροφή σας”7». «Τή χρήση τοῦ κρέατος τήν ἐπέτρεψεΚύριος μετά τόν κατακλυσμό,ταν εἶπε στόν Νῶε καί τά παιδιά του: «Κάθετι πού ζεῖ καί κινείται πάνω στή γῆ, μπορεῖτε νά τό τρῶτε.λα αὐτά σᾶς τά δίνω,πως σᾶςχω δώσει καί τά χλωρά χόρτα»8.

Οἱ φυτικές τροφές εἶναι οἱ πιό κατάλληλες γιά τούς ἀσκητές, καθώς λιγότερο παχαίνουν τό σῶμα, λιγότερο θερμαίνουν τό αἷμα, λιγότερο βαραίνουν καί καταπονοῦν τό στομάχι καί, προπαντός, δέν ἐπηρεάζουν τήν καθαρότητα καί τή διαύγεια τοῦ νοῦ ὁ ὁ ποῖο ἐξουσιάζει ὁλόκληρο τόν ἄνθρωπο. Μέ τίς φυτικές τροφές τά πάθη ἐνεργοῦν πιό ἤπια στό σῶμα καί τήν ψυχή, κι ἔτσι ὁ ἀσκητής ἐπιδίδεται πιό εὔκολα στόν ἀγώνα τῆς εὐσεβίας.


Ἀπεναντίας, τά ψάρια, καί προπάντων τά μεγάλα καί λιπαρά τῆς θάλασσας,ταν μάλιστα τρώγονται συχνά, παχαίνουν τό σῶμα, θερμαίνουν τό αἷμα, βαραίνουν τό στομάχι καί συσκοτίζουν τόν νοῦ. Τίςδιες συνέπειες, σέ πολύ μεγαλύτερο βαθμό,χειβρώση τῶν κρεάτων. Γι᾿ αὐτό καί οἱ μοναχοί δέν τρῶνε ποτέ κρέας.λλά οὔτε καί οἱ κοσμικοί,σοντονα κι ἄν κοπιάζουν σωματικά, πρέπει νά τρῶνε πολύ συχνά κρέας,πειδή βλάπτονται τόσο σωματικάσο καί ψυχικά γιά τούς λόγους πούναφέραμε.

«Μά πῶς!», θά ἀναφωνήσουν κάποιοι «ἔξυπνοι». «Ὁ Θεός μαςπιτρέπει νά τρῶμε κρέας, κισύ μᾶς ἀποτρέπεις;». Θα τούς ἀπαντήσω μέ τά λόγια τοῦποστόλου: «Ὅλα εἐπιτρέπονταιλλά δέν συμφέρουνλα.λαπιτρέπονται,λλά δέν οἰκοδομοῦνλα»9.ποφεύγουμε τό κρέαςχιπειδή τό θεωροῦμεκάθαρτο, μά ἐπειδή δέν εἶναιγιεινό, παχαίνει τό σῶμα καί ἐμποδίζει τήν πνευματική μας πρόοδο.

Ἡ Ἁγία μας Ἐκκλησία, πού διακριτικά οἰκονομεῖ ὅλα τά ζητήματα καί σοφά θεσπίζει ὅλους τούς κανόνες τῆς γιά τήν ἐπίγεια ζωή μας καί τήν αἰώνια σωτηρία μας, ἐπιτρέπει στούς κοσμικούς χριστιανούς νά τρῶνε κρέας, ὄχι ὅμως ὅλες τίς ἡμέρες τοῦ χρόνου. Καθόρισε περιόδους κρεοφαγίας καί περιόδους ἀποχής ἀπό τό κρέας, τόσο γιά σωματική ἀποτοξίνωση ὅσο καί γιά πνευματική ἄσκηση τῶν πιστῶν.


Στούς
μοναχούς βέβαια,πως εἶπα,παγορεύεταιντελῶςχρήση τοῦ κρέατος,πιτρέπονταιμως τά γαλακτοκομικά προϊόντα καί τά αὐγά στίςμέρες καί τίς περιόδους κρεοφαγίας τῶν κοσμικῶν. Σέ καθορισμένεςμέρες καί περιόδους,πίσης,πιτρέπονται στούς μοναχούς καί τά ψάρια. Τίς περισσότερεςμέρες τοῦ χρόνου,στόσο, μποροῦν νά γεύονται μόνο φυτικές τροφές.
Ἀπό τούς ἀγωνιστές τῆς εὐσεβείας οἱ πιό ζηλωτές,διαίτερασοι νιώθουν μέσα τους τό Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ, συντηροῦνται σχεδόνποκλειστικά μέ φυτικές τροφές καί δέν πίνουν παρά μόνο νερό,ποφεύγοντας οχι μόνο τά οἰνοπνευματώδηλλά καί τά θρεπτικά ποτά,πως εἶναιλασα προέρχονταιπό τό σιτάρι10.

Τούς κανόνες τῆς νηστείας τούς θέσπισε ἡ Ἐκκλησία γιά νά βοηθήσει τά παιδιά της, γιά νά χειραγωγήσειλη τή χριστιανική κοινότητα στή σωτηρία. Γι᾿ αὐτό δίνει στόν καθένα τή δυνατότητα νά ἀκολουθήσει, μέ τήν καθοδήγησημπειρου καί διακριτικοῦ πνευματικοῦ πατέρα, αὐστηρότερο ἤ ἐλαφρότερο πρόγραμμα νηστείας,νάλογα μέ τή σωματική του δύναμη καί ἀντοχή. Δέν πρέπει, βλέπετε, νά νηστεύει κανείςπέρμετρα καί ἀξαντλητικά. Τό ἐπαναλαμβάνουμε: νηστείαγινε γιά τόν ἄνθρωπο,χι ὁ ἄνθρωπος γιά τή νηστεία. Καί τίς τροφές μᾶς τίςδωσεΘεόςκριβῶς γιά νά συντηροῦμε τό σῶμα μας. Δένχουμε, λοιπόν, τό δικαίωμα ν᾿ ἀφήνουμεχρησιμοποίητα τά δῶρα τοῦ Θεοῦ, προξενώνταςτσι στό σῶμαξασθένηση, φθορά ἤ ἀκόμα καί θάνατο.

«Ἄν συγκρατήσεις τήν κοιλιά», λέει ὁ Μέγας Βασίλειος, «θά μπεῖς στόν παράδεισο.ν,μως, δέν τήν συγκρατήσεις, θά γίνεις θύμα τοῦ θανάτου»11. Με τή λέξη «παράδεισος» πρέπει νά ἐννοήσουμε ἐδῶ τήν εὐλογημένη κατάσταση τῆς προσευχῆς καί μέ τή λέξη «θάνατος» τήν ὀλέθρια κατάσταση τῆς ἐμπάθειας.

Ἡ εὐλογημένη κατάσταση τῆς προσευχῆς στό διάστημα τῆςπίγειας ζωῆς τοῦ ἀνθρώπου,ποτελεῖ ἐχέγγυο τῆς αἰώνιας μακαριότητάς του στήν οὐράνιαδέμ. Ἡ ὑποταγή του στήν ἁμαρτία,πό τό ἄλλο μέρος, καί ἡ κατάσταση τῆς ἐμπάθειας, πού εἶναι κατάσταση ψυχικοῦ θανάτου, τόνδηγοῦν στά βάραθρα τοῦ ἅδη καί στά αἰώνια βάσανα.



Τέλος καί τῇ Τρισηλίῳ Θεότητι

κράτος, αἶνος καί δόξα εἰς τούς αἰῶνας τῶν αἰώνων.

Ἀμήν.





ΑΣΚΗΤΙΚΕΣ ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ
Τόμ. Α΄
ΕΚΔΟΣΕΙΣ : Ι. Μ. ΠΑΡΑΚΛΗΤΟΥ ΩΡΩΠΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ




1Λουκ. Κα΄ : 34.

2Λουκ. Στ΄ : 25.

3Πρβλ. Ψαλμ. 22 : 5.

4Περί φυλακῆς καρδίας, 4.

5Πρβλ. Μάρκ. Β΄ : 27.

6Τό Γεροντικόν, Ἀββάς Ποιμήν, ἀπόφθεγμα ιθ΄ .

7Γεν. Α΄ :29.

8Γέν. Θ΄ : 3.

9Α΄ Κορ. ι΄ : 23.

10Σ.τ.Μ.: Στή Ρωσία παρασκευάζονται ποτά ἀπό σιτάρι, κριθάρι, σίκαλη καί ἄλλα δημητριακά.

11Ὁσίου Νείλου Σόρσκι, Ἕνδεκα λόγοι ἐκ τῶν γραφῶν τῶν Ἁγίων Πατέρων περί νοερᾶς ἐργασίας, Ε΄, 1· πρβλ. Μεγάλου Βασιλείου, Ὅροι κατά πλάτος, ιθ΄.

πηγή: http://hristospanagia3.blogspot.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Γράψτε το σχόλιό σας